NS Mat. '41 - Plan X - Blauwe Engel (DE1/DE2) - deel 2

1. Diesel-elektrische treinstel Plan X - NS DE2 Enschede. Datering: Begin 1973. Foto: Hans Wiskerke - Oude NS Treinen - Facebook

2. Catalogusnummer: 804387. Een diesel-elektrisch treinstel DE 2 ("Blauwe Engel") van de N.S. ter hoogte van de spoorwegovergang in het Houtensepad te Utrecht. Datering: Tussen 01-01-1971 en 31-12-1971.
Foto: J.G. Menningh - Het Utrechts Archief / hetutrechtsarchief.nl - Licentiestatus: CC-BY-4.0

3. Catalogusnummer: 804461. Een ontspoorde goederentrein ter hoogte van het Houtensepad te Utrecht, met rechts een passerend diesel-elektrisch treinstel DE 2 ("Blauwe Engel") van de N.S. uit Tiel. Datering: Tussen 01-01-1970 en 31-12-1975.
Foto: J.G. Menningh - Het Utrechts Archief / hetutrechtsarchief.nl - Licentiestatus: CC-BY-4.0

4. Catalogusnummer: 153652. De spoorbrug over de IJssel bij Zutphen met een diesel-electrisch treinstel DE 2 ("Blauwe Engel", serie 161-186) van de N.S. Datering: Tussen 01-01-1982 en 31-12-1982.
Foto: Nederlandse Spoorwegen - Het Utrechts Archief / hetutrechtsarchief.nl - Licentiestatus: CC0 1.0 Publiek Domein Verklaring

5. Catalogusnummer: 155016. Een diesel-electrisch motorrijtuig DE 1 ("Blauwe Engel") van de N.S. langs het perron van het N.S.-station Ruurlo. Datering: Maart 1966. Foto: Nederlandse Spoorwegen - Het Utrechts Archief / hetutrechtsarchief.nl

Licentiestatus: CC0 1.0 Publiek Domein Verklaring

6. Catalogusnummer: 166585. Diesel-electrische locomotief NS 2345 (serie NS 2200/2300) met een goederentrein te Ruurlo, met links een diesel-electrisch motorrijtuig DE 1 (serie 21-50, "Blauwe Engel"). Datering: Maart 1966.

Foto: Nederlandse Spoorwegen - Het Utrechts Archief / hetutrechtsarchief.nl - Licentiestatus: CC0 1.0 Publiek Domein Verklaring

7. Een diesel-electrisch motorrijtuig DE 2 - Mat. '41 - Plan X  van de N.S. langs het perron van het N.S.-station Zwolle. Helaas is de foto van mindere kwaliteit, maar geeft toch een goed tijdsbeeld. Datering: 1972. 

Foto: Hans Wiskerke - Oude NS Treinen - Facebook

8. Catalogusnummer: 824812. Diesel-electrische treinstel nr. 75 (DE 2, "Blauwe Engel") van de N.S. met het nieuwe N.S.-logo op het terrein van de lijnwerkplaats te Zwolle. Datering: Tussen 01-01-1969 en 31-12-1969.
Foto: Nederlandse Spoorwegen - Het Utrechts Archief / hetutrechtsarchief.nl - Licentiestatus: CC0 1.0 Publiek Domein Verklaring

9. Catalogusnummer: 151192. Een motoraggregaat van een diesel-electrisch treinstel DE 2 (serie 61-106/Blauwe Engel) van de N.S. in de werkplaats te Zwolle. Datering: 5 januari 1959.
Foto: D.C. Gerdessen, Nederlandse Spoorwegen - Het Utrechts Archief / hetutrechtsarchief.nl - Licentiestatus: CC-BY-4.0

10. Catalogusnummer: 151201. De kop van een diesel-electrisch treinstel DE 2 (serie 61-106/Blauwe Engel) van de N.S. bij de werkplaats te Zwolle. Datering: 20 september 1962. Foto: Nederlandse Spoorwegen - Het Utrechts Archief / hetutrechtsarchief.nl Licentiestatus: CC0 1.0 Publiek Domein Verklaring

11. Catalogusnummer: 155835. Een diesel-electrische motorrijtuig ("Blauwe Engel") van de N.S. langs het perron van het N.S.-station Hoogezand-Sappemeer te Hoogezand. Datering: Tussen 01-01-1975 en 31-12-1979.
Foto: Nederlandse Spoorwegen - Het Utrechts Archief / hetutrechtsarchief.nl - Licentiestatus: CC0 1.0 Publiek Domein Verklaring

12. Een diesel-electrische motorrijtuig NS DE2 Belderweg tussen Enschede-Hengelo. Datering: 1972.

Foto: Hans Wiskerke - Oude NS Treinen - Facebook

13. Station Nijmegen: NS DE2 en ICM omstreeks 1981. Ook seinhuis op poten. In Duitsland noemen ze dat een Reiterstellwerk.

Foto: Victor Klever, collectie Hans Wiskerke - Oude NS Treinen - Facebook

14. NS DE1 en links op de achtergrond de locomotor Sik 315 en 223. Heel in de verte ook nog waarschijnlijk een Mat. '64. Station Tiel omstreeks 1981. De Van Gend & Loos goederenloods links op de achtergrond staat sinds 2007 in het openluchtmuseum in Arnhem. Foto: Victor Klever, collectie Hans Wiskerke - Oude NS Treinen - Facebook

15. NS DE2 en diverse Mat. '54 Leeuwarden omstreeks 1981.

Foto: Victor Klever, collectie Hans Wiskerke - Oude NS Treinen - Facebook

16. Diesel-electrische motorrijtuig NS DE2 met blauwe banen zonder reclame. Uit de collectie dia's van NS medewerkers.

Foto: Collectie Hans Wiskerke - Oude NS Treinen - Facebook

17. Diesel-electrische motorrijtuig NS DE 2 in Nieuwe Schans in de jaren '60. Hier nog zonder NS logo dus in 1968 of later.

Het station is er inmiddels niet meer en is in 1972 afgebroken. Foto: uit collecties dia's van NS medewerkers uit Utrecht en/of collectie Victor Klever, deelcollectie Hans Wiskerke - Oude NS Treinen - Facebook

18. Catalogusnummer: 151187. Het diesel-electrische motorrijtuig nr. 21 (DE 1, serie 21-50 / "Blauwe Engel") van de N.S. tijdens een proefrit te Wolfheze. Datering: 20 februari 1953.
Vervaardiger: W.P.F.M. van Schaik, Nederlandse Spoorwegen - Het Utrechts Archief / hetutrechtsarchief.nl
Licentiestatus: CC0 1.0 Publiek Domein Verklaring

19. Catalogusnummer: 151346. Diesel-elektrisch treinstel DE 2 nr. 61 (serie 61-106-Blauwe Engel) van de N.S) tijdens een proefrit te Bilthoven op de spoorlijn Bilthoven – Zeist. Datering: 2 mei 1953.

Foto: Nederlandse Spoorwegen - Het Utrechts Archief / hetutrechtsarchief.nl - Licentiestatus: CC BY 4.0

20. Diesel-elektrisch treinstel NS DE1 22 Hengelo. Datering: 1973. Foto: Hans Wiskerke - Oude NS Treinen - Facebook

21. Utrecht, 11 augustus 2006. DE1 41 (Plan X - 'Blauwe Engel') van het Spoorwegmuseum is voor onderhoud op weg naar de werkplaats in Amsterdam. Links electrisch treinstel Mat. '64 - Plan V en rechts ICM elektrisch treinstel 'Koploper'

Foto: Nico Spilt - Langs de rails - nicospilt.com

22. Zwolle, 4 augustus 1973. Motorrijtuigen 25 en 31 (Mat. '41 - PLan Xbij de dieselloods.

Foto: Nico Spilt - Langs de rails - nicospilt.com

23. Catalogusnummer: 155064. Het fabrieksnieuwe diesel-electrische motorrijtuig nr. 21 (DE 1, "Blauwe Engel") van de N.S. onder de perronkap van het N.S.-station Utrecht C.S. te Utrecht. Datering: November 1952.
Foto: Nederlandse Spoorwegen - Het Utrechts Archief / hetutrechtsarchief.nl - Licentiestatus:  CC0 1.0 Publiek Domein Verklaring

24. NS Diesel-elektrisch treinstel Mat '41 - Plan X, Blauwe Engel (DE2), Station Leeuwarden 1955.

25. NS Diesel-elektrisch treinstel Mat '41 - Plan X -  DE2 96 in Zwolle wachtend op een volgende rit. Datering: Zaterdag 24 november 1984. Foto Alex V. - Oude NS Treinen - Facebook

26. Een historisch diesel-elektrisch treinstel NS DE1, Plan X nr. 45 - Blauwe Engel - nabij station Schin op Geul. Datering: 13 mei 1980. Foto: Maarten van der Velden.

27. Deze foto is gemaakt in juni 1974 op het opstelterrein van station Zwolle. Op de sporen staan twee verschillende historische types diesel-elektrische treinen van de Nederlandse Spoorwegen (NS) gebroederlijk naast elkaar opgesteld voor afvoer:

  • Voorgrond (rechts): Dit is een Dieselvijf (DE5) uit de materieelserie Mat '40. Dit type is te herkennen aan de langere gestroomlijnde neus en de opvallende schuine, lichtblauwe banen op de zijkant. Deze blauwe banen gaven destijds aan dat de trein was uitgerust met een speciale keuken- of restauratieafdeling. 
  • Achtergrond (midden en links): Hier staan twee treinstellen van het type Plan X ("Blauwe Engel"), de serie waar we het eerder over hadden. Ze staan hier in hun rode dieselkleurstelling met de kenmerkende gele snor op de neus.

Achtergrond van de foto

In het midden van de jaren '70 werden de laatste grote Dieselvijf-treinstellen (Mat.'40) door de NS buiten dienst gesteld. Station Zwolle fungeerde destijds (samen met Amersfoort) als een centrale verzamelplaats waar oude of overtollige dieseltreinen naartoe werden gebracht in afwachting van definitieve sloop of verkoop.

28. Deze foto is genomen op station Tiel, spoor 3. De trein deed hier dienst op de Betuwelijn. Datering: 1973. Foto: Hans Wiskerke.

Locatie: Het perron van Station Tiel. Links op de achtergrond is de karakteristieke gevel van de voormalige metaalwarenfabriek Metawa te zien. Het koersbord op het perron wijst reizigers de weg naar de richtingen Arnhem/Nijmegen en Utrecht.

Trein: Er staat een rood diesel-elektrisch treinstel van de NS op het spoor, beter bekend als de Blauwe Engel (type DE1 of DE2). Hoewel ze oorspronkelijk blauw waren, werden deze legendarische treinen later rood geschilderd

29. Op de afbeelding is een Nederlands diesel-elektrisch treinstel type DE2 (Plan X - Mat. '41) te zien, beter bekend onder de bijnaam de "Blauwe Engel" (of hier in de rode uitvoering, ook wel gekscherend "Rode Duivel" genoemd).

Hier zijn de specifieke details over de foto:

  • Treinstel: Een geel-besnord DE2-treinstel van de NS (achtergebleven in de oude rode huisstijl). Kort daarna, rond mei/juni 1999, werden de laatste stellen ingezet door de regionale vervoerder Syntus. 
  • Locatie: Station Mariënberg, staand langs het perron/emplacement bij de klassieke armseinen. 
  • Wanneer: De foto is genomen in de jaren 90 (vermoedelijk rond 1998/1999, vlak voor de definitieve overname of renovatie van de treindienst op de lijn Almelo - Mariënberg). 
  • Fotograaf: Deze specifieke opname is afkomstig uit de collectie gedocumenteerd op spoorsites zoals folst.nl (https://www.folst.nl/terzijde/de2.htm)
  • Inzet: Voornamelijk gebruikt op de niet-geëlektrificeerde nevenlijnen in Noord- en Oost-Nederland. 

29. Harlingen, 27 juli 1970. Treinstel 88 als trein naar Leeuwarden (deze foto is gepubliceerd in een NVBS-kalender).

Dit is een historische zwart-witfoto van het NS-station Harlingen. Hieronder vindt u de specifieke details over de afbeelding: 

  • Treintype: Het type trein op de voorgrond is een diesel-elektrisch treinstel van de Nederlandse Spoorwegen (NS), beter bekend onder de legendarische bijnaam "Blauwe Engel" (materieeltype DE1 of DE2). Op deze specifieke foto betreft het treinstel 88. 
  • Locatie: De foto is genomen op het perron van Station Harlingen in de provincie Friesland. Het historische stationsgebouw op de achtergrond is een zogenaamd Waterstaatstation van de derde klasse, dat stamt uit 1863.
  • Datering: De opname is exact gedateerd op 27 juli 1970. De trein staat hier gereed voor vertrek als de trein naar Leeuwarden.
  • Fotograaf: De foto is gemaakt door de bekende Nederlandse spoorwegfotograaf en spoorauteur Nico Spilt. De opname is destijds onder andere gepubliceerd in de officiële kalender van de NVBS (Nederlandse Vereniging van Belangstellenden in het Spoor- en Tramwegwezen).

30. Mariënberg, 5 juli 1999. De besnorde DE2 186 van Syntus komt binnen uit Almelo. Foto: Nico Spilt - Langs de rails - nicospilt.cokm

31. Dit zijn de gegevens van deze historische spoorwegfoto:

  • Type trein: Een dieselelektrisch treinstel van de Nederlandse Spoorwegen (NS), beter bekend onder de iconische bijnaam 'Blauwe Engel', Plan X, type DE-1 of DE-2. Hoewel de treinen op dat moment al in de rode kleur waren overgeschilderd, behielden ze altijd deze legendarische naam.
  • Locatie: Het perron van Station Winterswijk.
  • Datering: De foto is gemaakt in 1978.
  • Maker: De fotograaf is Paul van Baarle.

32. Diesel-elektrisch treinstel NS Mat. '41 DE II Station Valkenburg. Datering: 1974,

Wat een prachtige historische plaat! De details op deze foto kloppen historisch gezien tot in de puntjes.

Locatie en datering

De informatie klopt inderdaad. De foto is genomen langs het karakteristieke, overkapte perron op station Valkenburg. De datering is 1974. In dit jaar reed de linkertrein nog in deze specifieke rode uitvoering in Zuid-Limburg.

Type treinen

Op de foto zijn twee iconische, naoorlogse Nederlandse treintypen te zien:

  • Links (de rode trein): Dit is een dieselelektrisch treinstel van het type Mat. '41 DE2 (Materieel 1953), beter bekend onder de bijnaam "Blauwe Engel". Hoewel ze oorspronkelijk blauw werden afgeleverd, kregen ze in de jaren 60 deze rode kleur met de kenmerkende gele "Allan-vleugels" op de neus. Dit specifieke treinstel deed in 1974 dienst op het zogeheten "Miljoenenlijntje" (de spoorlijn tussen Valkenburg, Simpelveld en Heerlen). 
  • Rechts (de donkergroene trein): Dit is een elektrisch treinstel van het type Mat. '46 (Materieel 1946), herkenbaar aan het nummer 254 op de neus. Vanwege de afgeronde neus en de bolle ruiten stonden deze treinen ook wel bekend als de "Muizeneus". 

De maker van de foto

Deze foto is gemaakt door de bekende Nederlandse spoorwegfotograaf Marius Broos. Zijn uitgebreide fotocollectie vormt een waardevol en belangrijk historisch archief van het Nederlandse spoorverkeer in de twintigste eeuw.

33. Groningen, 27 juli 1967. Een onbekende Mat. '41, Blauwe Engel. Foto: Nico Spilt - Langs de rails / nicospilt.com

34. Groningen, 28 april 1973. Dieseltreinstel 72, Mat. 41 op het tractieterrein. Op de achtergrond een serie diesellocs uit de serie NS 2200/2300 en NS 2400/2500. Foto: Nico Spilt - Langs de rails / nicospilt.com

35. Winschoten, 1963. Ontspoorde DE2. Foto: collectie Walter ter Maten - Langs de rails / nicospilt.com

36. Station Leeuwarden. De trein staat hier op het punt om te vertrekken richting Harlingen of Staveren. Datering: Ca. 1969.

De exacte details van deze historische foto zijn als volgt:

  • Locatie: Station Leeuwarden (vertrekspoor richting de Friese zijlijnen).
  • Datering: Circa 1969.
  • Treinnummers: Het voorste treinstel is een nog in de oorspronkelijke blauwe kleur geschilderde Blauwe Engel (Plan X). Direct daarachter is gekoppeld een soortgenoot die al in de latere rode huisstijl is uitgevoerd. De specifieke treinstelnummers zijn op deze opname helaas niet leesbaar.
  • Fotograaf: De foto is afkomstig uit de collectie van Mike Morant.

37. Dieseltreinstel Plan X DE1 op station Heerlen als stoptrein vanaf spoor 2 naar Simpelveld via Schaesberg, Eijgelshoven, Chevremont, Kerkrade Centrum West en uiteindelijk Simpelveld. Datering: 22 december 1979. Foto: Peter Veldhoen - petervelthoen.nl

38. Toen NS nog reed: treinstel 178 als trein 3738 (Aachen Hbf - Maastricht) op spoor 1 van station Simpelveld, het enige spoor dat destijds nog in gebruik was, 15 juli 1990. Het lijkt alsof er op spoor 3 nog een trein staat, dit is echter de weerspiegeling in de abri. Datering: 15 juli 1990. Foto: Miljoenenlijn in beeld - Facebook

39. Twintig jaar geleden was de eerste editie van "Dieselweekend" bij de Miljoenenlijn (als opvolger van "Dieseldag" een jaar eerder). Te gast ondermeer DE1 41, die hier op weg is van Eys naar Simpelveld. Nog niet bekend is wanneer de motorwagen weer naar Zuid-Limburg zal komen (dat zal, als het zover is, dan voor de duur van drie jaar zijn). Datering: 23 september 2006. Foto: Miljoenenlijn in beeld - Facebook

40. Wierden, dieseltreinstel Plan X, NS 183 in gele outfit met zwarte snor als trein Almelo-Zwolle. Datering: April 1994. Foto: Arno van Dokkum - Oude NS Treinen - Facebook

41. Omgeving Heerlen met de DE1 50 en 39 nabij Wachtpost 16, Datering: 15 mei 1982. Foto: Albert Panhuyzen - Oude NS Treinen - Facebook

42. De kruising van twee dieseltreinstellen NS Plan U, DE3 121 als trein 8026 naar Zwolle (links) en Plan X, DE2 101 als trein 8021 naar Emmen (rechts). Dateringh: 13 juli 1967. Foto: T. Hobma - Stichting SNR Railverzamelingen - nl.pinterest.com

43. Een van de 25 gerenoveerde Plan X Blauwe Engelen tweetje ergens onderweg in Nederland. Datering: Onbekend - uiterlijk 1997. Foto: Willem LELYSTAD - nl.pinterest.com

Zie ook

------------------------------------------------------------------------------------------------------------------------------------------------------------------------------------------

Externe links/verwijzingen

Pagina bijgewerkt: 28 september 2026 - Foto nr. 41